Sprawdzone sposoby na pozbycie się wzdęć i gazów

Doznajesz nieprzyjemnego uczucie rozpierania, pełności i „bulgotania” w brzuchu? Mogą to być wzdęcia — dolegliwość, która bardzo często wynika ze złych nawyków żywieniowych.

Przyczyną wzdęć jest nadmierna ilość gazów jelitowych zalegających w jelitach powstałych w wyniku trawienia, połykania powietrza podczas jedzenia oraz dyfuzji krwi. Gazy jelitowe wypełniają brzuch, sprawiając, że staje się nabrzmiały, pojawia się przy tym nieprzyjemne uczucie dyskomfortu.

Oprócz uczucia wzdęcia i wewnętrznego rozpierania, często występuje również inne objawy: problem z potrzebą wydalania nadmiaru gazów jelitowych oraz uczucie ucisku w lewym lub prawym podżebrzu. To prowadzi z kolei do napadowych skurczów jelit, „przelewania się” w jamie brzusznej, a nawet bolesnością w klatce piersiowej.

Chcesz dowiedzieć się, jak skutecznie pozbyć się wzdęć? Jak wypuścić gazy z jelit? Zapraszamy do lektury.

Domowe sposoby na wzdęcia

Wzdęcia to nieprzyjemna dolegliwość, jednak w większości przypadków można poradzić sobie z nią samodzielnie domowymi sposobami.

• Pij ziołowe herbatki. Nie każdy je lubi, ale herbaty i napary z ziół wykazują świetne działanie w przypadku problemów z trawieniem. Zwykle stosowane są doraźnie, w momencie pojawiających się wzdęć, jednak najlepsze efekty przynosi regularne picie ziołowych herbatek.
• Spaceruj po posiłkach. Po obfitym obiedzie lub kolacji zamiast na fotel - udaj się na spacer. Piętnaście minut spaceru korzystnie wpływa na przemianę materii, przywraca prawidłowy pasaż jelitowy, a jednocześnie ułatwia „odpowietrzenie” jelit i łagodzi dolegliwości związane ze wzdęciami.
• Pij wodę. Picie wody oraz innych płynów, przynajmniej 2 l dziennie, pomoże ci nie tylko uniknąć problemów ze wzdęciami, ale również wpłynie pozytywnie na inne procesy związane z trawieniem.
• Pij jogurty, maślanki, kefiry. Niekiedy wzdęcia pojawiają się, gdy wystąpi zaburzenie flory bakteryjnej jelit (np. przez stosowanie terapii antybiotykowej). Wówczas najlepiej sięgnąć po naturalne probiotyki, takie jak właśnie produkty mleczne: jogurty, maślanki, zsiadłe mleko czy kefir.
• Żuj plasterek imbiru lub liść mięty po posiłku. To „stary” i sprawdzony sposób na wzdęcia, który jednocześnie może ograniczyć powstawanie gazów jelitowych po obfitych posiłkach.

Domowe sposoby na wzdęcia i gazy jelitowe

Przy wzdęciach bardzo często pojawiają się gazy jelitowe. Jak pozbyć się tego niezbyt przyjemnego i często krępującego problemu? Można próbować rozwiązać go, stosując kilka sprawdzonych, domowych sposobów.

• Masowanie brzucha. Gdy czujesz, że „nadciągają” problemy, rozmasuj okolice pępka, wykonując dłonią koła zgodnie z ruchem wskazówek zegara, zmieniając nacisk - od delikatnego po nieco mocniejszy. W ten sposób pobudzisz swoje jelita do działania. Pomocny może być także delikatny masaż brzucha z użyciem olejków eterycznych, takich jak goździkowy, cynamonowy i miętowy, które wspierają trawienie i redukują dolegliwości.
• Ciepłe kompresy przykładane na brzuch działają rozluźniająco na mięśnie, zmniejszając napięcie i ból.

Zioła na wzdęcia

Zioła o właściwościach wiatropędnych i rozkurczowych mogą skutecznie złagodzić dolegliwości towarzyszące wzdęciom. Najczęściej stosowane są w postaci herbat, naparów, czy jako przyprawy do potraw.

Oto kilka ziół, których stosowanie zaleca się w przypadku problemów ze wzdęciami:

• kminek - powszechnie znane są jego właściwości łagodzące wzdęcia. Działa również rozkurczowo. Dla uśmierzenia dolegliwości warto wykonać napar z łyżeczki mielonego kminku i 250 ml wrzątku. Po 15 minutach parzenia pod przykryciem wystarczy odcedzić i wypić. Zaleca się picie ok. trzy razy dziennie tak przyrządzonego naparu. Jeśli nie lubimy pić ziołowych naparów, można zjeść łyżeczkę mielonego kminku wymieszanego z majerankiem i popić wodą. Efekty są podobne. Zaleca się również dodawanie kminku jako przyprawy do potraw z grochem, kapustą, fasolą, zup, sałatek czy pieczywa.
• szałwia - pomaga w leczeniu wzdęć i niestrawności, przeciwdziałając nadmiernej fermentacji w jelitach. Wykazuje również działanie rozkurczowe. Napar z szałwii przygotowuje się z 1 łyżki suszonych liści zalanych szklanką wrzącej wody i parzonych przez ok. 15 minut. Dziennie należy wypijać 3 szklanki takiego naparu. Warto dodawać tymianek również jako przyprawę do potraw z grochem lub fasolą.
• kardamon - bardzo często jest stosowany w preparatach na wzdęcia czy niestrawność. Wykazuje korzystne działanie podczas problemów trawiennych. Z jego właściwości można skorzystać, stosując kardamon jako przyprawę do potraw czy deserów.
• cynamon - doskonała przyprawa, szczególnie do deserów czy kaw, która jednocześnie wykazuje właściwości łagodzące wzdęcia i wspomagające trawienie.
• bazylia, oregano, bergamotka, majeranek - stosowane jako przyprawy do codziennych posiłków.
• arcydzięgiel lekarski - wykazuje bardzo korzystny wpływ na organizm podczas wzdęć. Dodatkowo likwiduje stany skurczowe jelit i żołądka oraz reguluje wypróżnianie. Arcydzięgiel można stosować w postaci naparu, przygotowanego z łyżki ziela parzonego w półtorej szklanki wrzątku przez 20 minut pod przykryciem. Po przecedzeniu naparu przez sitko należy wypijać po pół szklanki trzy razy dziennie przed posiłkami.
• gorczyca biała - stosowanie gorczycy zaleca się w przypadku wzdęć i niestrawności. Jak przygotować wyciąg wodny z gorczycy białej na wzdęcia? Dwie łyżeczki rozgniecionych nasion gorczycy należy zalać szklanką wody i odstawić na noc w ciepłym miejscu. Podczas dolegliwości zaleca się picie ćwierć szklanki wyciągu trzy razy dziennie.
• tymianek - tymianek zapobiega wzdęciom i gazom oraz poprawia trawienie. Wystarczy stosować go jako przyprawę wzbogacającą smak potraw.

Zioła na wzdęcia i gazy jelitowe

Wzdęciom bardzo często towarzyszą inne, niezwykle kłopotliwe w codziennym życiu dolegliwości, związane z koniecznością „oddawania” gazów jelitowych w postaci wiatrów czy częstego odbijania się. Dodatkowo wstrzymywanie gazów może wzmagać uczucie napięcia w brzuchu i przewodzie pokarmowym, co często prowadzi nawet do uciążliwego bólu. Warto zatem sięgnąć po zioła, by skutecznie i bezpiecznie przeciwdziałać tego rodzaju dolegliwościom.

Po jakie zioła sięgnąć w przypadku wzdęć i gazów?

• anyż - działa rozkurczowo i zmniejsza powstawanie gazów jelitowych, pomagając w ich wydalaniu. Najlepiej sprawdza się napar pity 2-3 razy dziennie po pół szklanki. Przygotowujemy go, zalewając pół łyżki sproszkowanego owocu wrzątkiem i parząc pod przykryciem przez ok. 10-15 minut.
• mięta - działa wiatropędnie, a jednocześnie usprawnia pracę jelit. Najlepiej jest stosować świeżą miętę, ale sprawdzą się również suszone liście. Napar przygotowujemy z 1 łyżki liści, zalanych ok. 250 ml wrzątku. Po 10-15 minutach jest gotowy do spożycia. Dla uzyskania oczekiwanych efektów zaleca się picie naparu 3 razy dziennie.
• kolendra siewna - wykazuje właściwości wiatropędne i rozkurczowe, a również wspomaga trawienie. Owoc kolendry dostępny jest w sklepach zielarskich oraz aptekach. Napar przygotowuje się z połowy łyżeczki rozdrobnionego owocu (rozdrabniać należy np. w moździerzu bezpośrednio przed spożyciem) zalanego ok. 150 ml wrzątku. Po 10-15 minutach parzenia trzeba przecedzić i wypijać 2-3 razy dziennie pół godziny po posiłku.

Zioła na wzdęcia dla dzieci

Wzdęcia to nie tylko problem dorosłych osób. Borykają się z nim również dzieci, a nawet niemowlaki. W tym przypadku najlepiej jest sięgnąć po zioła, ponieważ ich delikatne i bezpieczne działanie nie tylko pozwoli skutecznie uśmierzyć dolegliwości, lecz również zapobiegać ich występowaniu. Najlepsze jest podawanie ziół w postaci naparów lub herbatek. Dla lepszego smaku można dosłodzić je miodem.

Jakie zioła zalecane są na wzdęcia u dzieci?

• kwiat rumianku - likwiduje wzdęcia, a jednocześnie jest niezwykle łagodny i bezpieczny dla dzieci. Jego stosunkowo neutralny smak sprawia, że dzieci powinny raczej bez większych obiekcji wypić napar z kwiatu rumianku. Przygotowujemy go zalewając 1 łyżeczkę ziół wrzątkiem i parząc przez ok. 10 minut.
• kwiat lawendy - pomaga w przypadku wzdęć oraz ogólnych problemów trawiennych. Dodatkowo również działa delikatnie usypiająco i uspokajająco. Napar przygotowujemy zalewając 2 łyżeczki zioła wrzątkiem.
• owoc kminku - świetny sposób na wzdęcia, skurcze żołądka i jelit oraz dolegliwości trawienne. 1 łyżeczkę należy zalać wrzątkiem, by po ok. 5 minutach móc podać napar dziecku.
• liść rozmarynu - pomaga przy wzdęciach u dzieci, a także skurczach żołądka i jelit. Wystarczy 1 łyżeczkę rozmarynu zalać wrzątkiem, parzyć przez ok. 10 minut, po czym podać przed posiłkiem.

Zioła na wzdęcia – rumianek

Rumianek to bardzo delikatne zioło, które ma wiele zdrowotnych właściwości. Należy do nich m.in. działanie rozkurczowe, co doskonale sprzyja likwidacji wzdęć, gazów w jelitach, skurczów żołądka czy jelit. Może być stosowany nawet przez kobiety w ciąży czy niemowlaki.

Zaleca się przede wszystkim spożywanie herbaty rumiankowej lub naparów z rumianku nawet do trzech razy dziennie przed posiłkami. W przypadku dzieci nie należy podawać więcej niż pół szklanki dziennie.

Można również stosować kwiaty rumianku jako dodatek do zup. Ich smak jest bardzo neutralny, dlatego też nie odczujesz wielkiej różnicy, a jednocześnie skorzystasz z dobroczynnych właściwości tego zioła.

 Leki bez recepty na wzdęcia i ich skuteczność

W leczeniu objawów wzdęć często stosuje się leki na wzdęcia dostępne bez recepty, w których skład wchodzi substancja o nazwie symetykon oraz węgiel aktywny.

Symetykon działa wyłącznie miejscowo w jelitach – zmniejsza napięcie powierzchniowe pęcherzyków gazu, powodując ich łączenie się i łatwiejsze usuwanie z organizmu. Dzięki temu skutecznie redukuje uczucie wzdęcia i dyskomfortu. [KJ1]

Z kolei węgiel aktywny wiąże na swojej powierzchni gazy oraz substancje toksyczne, co może zmniejszać uczucie pełności i poprawiać komfort trawienny. Należy jednak pamiętać, że może on również adsorbować niektóre leki, dlatego powinien być stosowany z odpowiednim odstępem czasowym od innych preparatów. Oba środki pełnią rolę uzupełniającą i są szczególnie przydatne w łagodzeniu przejściowych dolegliwości.

 Probiotyki i mikroflora jelitowa

Coraz większe znaczenie w łagodzeniu wzdęć przypisuje się probiotykom, w tym probiotykom mlecznym, które wspierają równowagę mikroflory jelitowej. Dzięki temu mogą ograniczać nadmierną fermentację bakteryjną, będącą jedną z głównych przyczyn powstawania gazów.

Naturalnym źródłem probiotyków są produkty takie jak jogurty, kefiry czy maślanki, a także dostępne suplementy zawierające wyselekcjonowane szczepy bakterii.

Regularne stosowanie probiotyków może być szczególnie korzystne po antybiotykoterapii lub w przypadku zaburzeń mikrobioty jelitowej (dysbiozy). W połączeniu z odpowiednią dietą stanowią one ważny element diety na wzdęcia oraz wspomagają długoterminową poprawę funkcjonowania układu pokarmowego.

Zalecane zioła na wzdęcia w ciąży

Wzdęcia to jedna z bardzo częstych dolegliwości, na którą skarżą się kobiety w ciąży. Zazwyczaj nie są groźne ani dla mamy, ani dla dziecka, jednak mogą powodować dyskomfort oraz złe samopoczucie. Standardowe przyczyny, związane z reakcjami chemicznymi zachodzącymi w jelitach, wzmagane są przez wzmożoną produkcję progesteronu, co skutkuje spowolnieniem procesu trawienia. Dodatkowo rosnąca macica może uciskać na jelita, potęgując uczucie wzdęć.

Wzdęcia w ciąży można uśmierzyć, sięgając po zioła, np.

• koper włoski - ma właściwości wiatropędne. Można go spożywać np. w postaci naparu lub herbaty. Jest zalecany na wzdęcia zarówno w czasie ciąży, jak i w okresie karmienia, ponieważ dodatkowo wspomaga laktację oraz może działać łagodząco na kolkę u niemowlaka. Uwaga: koper włoski powinien być stosowany od III trymestru ciąży, gdyż wykazuje działanie rozkurczowe, co we wcześniejszym okresie może stwarzać ryzyko poronienia.
• mięta pieprzowa - napar z mięty pieprzowej pomoże uśmierzyć dolegliwości związane ze wzdęciami, a także innymi problemami trawiennymi.
• siemię lniane - skutecznie pomaga przy wzdętym brzuchu, a dodatkowo zapobiega powstawaniu zaparć. Można stosować m.in. sproszkowane siemię, które należy zalać ciepłą wodą i odczekać kilka minut, aż powstanie śluzowata konsystencja. Następnie dodajemy ją np. do płatków śniadaniowych lub jogurtu.
• imbir i majeranek - również mogą skutecznie przeciwdziałać wzdęciom. Można je dodawać do codziennie przygotowywanych potraw jako przyprawę.
• dziurawiec, melisa, ziele macierzanki, owoc anyżku - doskonale sprawdzą się jako ziołowe herbatki, zalecane do picia zarówno podczas objawiających się dolegliwości, jak i profilaktycznie.

Sposób na wzdęcia? Zmień styl życia i sposób jedzenia

W przypadku wzdęć i problemów z gazami ważne jest nie tylko to, co jemy, lecz również sposób, w jaki to robimy. Warto więc zadbać również o warunki, w jakich spożywamy codzienne posiłki:

• jedz mało, a częściej
• nie mów podczas posiłków
• jedz powoli i dokładnie przeżuwaj każdy kęs
• spożywaj posiłki na siedząco
• po posiłku sięgnij po herbatkę ziołową
• unikaj stresujących sytuacji w czasie, gdy zamierzasz zjeść posiłek
• nie spożywaj posiłków ani nie pij napojów i produktów sprzyjających powstawaniu gazów (np. napojów gazowanych)

Niebagatelne znaczenie w przypadku problemów trawiennych związanych ze wzdęciami i gazami ma aktywność fizyczna. Ćwicz, ruszaj się, biegaj, tańcz! Im częściej, tym lepiej. I tym mniejszym problemem staną się gazy jelitowe.

Dieta a zmniejszenie wzdęć

Istotnym elementem zarówno leczenia, jak i profilaktyki wzdęć, jest odpowiednia dieta bez gazotwórczych produktów. Ograniczenie takich składników jak fasola, kapusta, cebula czy napoje gazowane pozwala zmniejszyć ilość powstających gazów jelitowych. Pomocna jest również dieta lekkostrawna, oparta na produktach łatwo przyswajalnych, które nie obciążają układu pokarmowego.

Dieta podczas wzdęć to jedno, ale bardzo istotne jest zapobieganie wzdęciom, tak aby w przyszłości uniknąć tych nieprzyjemnych objawów.

Nasza dieta powinna:

• być lekkostrawna –  oparta na produktach łatwostrawnych, unikających nadmiernego obciążania przewodu pokarmowego.
• bogata w produkty, które wspomagają trawienie takie jak –  jogurty naturalne i kefiry (bogate w probiotyki), gotowane warzywa, ryż, kasze i banany.
• obejmować regularne picie wody, które wspiera perystaltykę jelit,
• zawierać błonnik w umiarkowanych ilościach – szczególnie rozpuszczalny, który poprawia trawienie, ale nie powoduje nadmiernej fermentacji w jelitach;
• miód zamiast cukru. Niestety cukier może wzmagać dolegliwości. Warto więc zastąpić go naturalnym miodem.

Kluczowe znaczenie ma indywidualna obserwacja organizmu – różne osoby mogą reagować inaczej na te same produkty, dlatego warto stopniowo eliminować i ponownie wprowadzać składniki, aby określić, które produkty nasilające wzdęcia należy ograniczyć.

Techniki relaksacyjne a wzdęcia i komfort trawienny

Istotną rolę w redukcji dolegliwości ze strony układu pokarmowego odgrywają techniki relaksacyjne. Stres i napięcie emocjonalne mogą wpływać na pracę jelit, prowadząc do ich nadmiernej aktywności lub skurczów, co sprzyja gromadzeniu się gazów. Regularne stosowanie technik relaksacyjnych pomaga zmniejszyć napięcie mięśniowe oraz obniżyć poziom stresu, co przekłada się na lepsze funkcjonowanie przewodu pokarmowego.

Szczególne znaczenie mają:

• techniki oddechowe, które uczą spokojnego i świadomego oddychania, ograniczając nadmierne połykanie powietrza (aerofagię) – jedną z przyczyn wzdęć;
• relaksacja działa rozkurczowo na jelita, co może łagodzić uczucie pełności, bólu i dyskomfortu w jamie brzusznej;
• joga, łącząca ruch z oddechem, wspiera także naturalną perystaltykę jelit.

Regularna aktywność fizyczna i pozycje jogi mogą skutecznie łagodzić wzdęcia poprzez stymulowanie perystaltyki jelit i rozluźnianie mięśni brzucha. Do najskuteczniejszych ćwiczeń należą:

• Pawanmuktasana – przyciąganie kolan do klatki piersiowej w pozycji leżącej, które pomaga uwolnić nagromadzone gazy i masuje jelita.
• Skręty tułowia – wykonywane na siedząco lub leżąco, wspomagają naturalne ruchy jelit i poprawiają trawienie.
• Pozycja dziecka (Balasana) – rozciąga i relaksuje mięśnie brzucha, ułatwiając usuwanie gazów.
• Pozycja kota-krowy (Marjaryasana-Bitilasana) – naprzemienne wyginanie i prostowanie kręgosłupa masuje brzuch i wspiera ruchy jelit.
• Przyciąganie kolan do brzucha – w pozycji leżącej pomaga rozluźnić mięśnie brzucha i przyspiesza uwalnianie nagromadzonych gazów.

Ćwiczenia te działają poprzez mechaniczne masowanie jelit, rozluźnianie mięśni brzucha oraz stymulację naturalnych skurczów perystaltycznych.

Naturalne metody – remedium na wzdęcia

Naturalne sposoby skutecznie wspomagają łagodzenie wzdęć i poprawiają komfort trawienny. To sposoby wykorzystywane od wieków, które wciąż są aktualne i bezpieczne. Masaże, kompresy, ziołowe herbatki rozkurczowe ulżą w dolegliwościach. Odpowiednia dieta, nawodnienie, ćwiczenia fizyczne, a także oddech i relaksacja – mogą wspierać zarówno profilaktykę wzdęć, jak i leczenie objawowe w przypadku sporadycznych dolegliwości. Wykorzystaj metody, które dała nam natura – ona najlepiej wie, co dla nas najlepsze.

1. Lacy BE, et al. Bloating and abdominal distension. Gastroenterology. 2011;140(3): 795–806.
2. Azpiroz F, Malagelada JR. Abdominal bloating. Gastroenterology. 2005;129(3):1060–1078.
3. McKay DL, Blumberg JB. Herbal medicine and gastrointestinal function. Phytother Res. 2006;20(10): 793–801.
4. Johannesson E, et al. Physical activity improves gastrointestinal symptoms. Am J Gastroenterol. 2011;106(5):915–922.
5. Hill C, et al. Probiotics and gastrointestinal health. Nat Rev Gastroenterol Hepatol. 2014;11(8):506–514.
6. Sinclair M. Massage therapy and gastrointestinal disorders. Int J Ther Massage Bodywork. 2011;4(1):3–10.
7. ESCOP Monographs. Herbal medicines for digestive disorders. 2003.
8. Ernst E. Herbal remedies for gastrointestinal disorders. Digestion. 2008;78(1): 1–5.
9. Holtmann G, et al. Simethicone in gastrointestinal disorders. Aliment Pharmacol Ther. 2001;15(4): 497–504.
10. Carretero MI. Activated charcoal in medical applications. J Pharm Sci. 2012;101(3): 867–881.
11. Ford AC, et al. Efficacy of probiotics in IBS. Am J Gastroenterol. 2014;109(10):1547–1561.
12. Wald A. Gastrointestinal disorders in pregnancy. Gastroenterol Clin North Am. 2003;32(1):123–179.
13. Mayer EA. The neurobiology of stress and gastrointestinal disease. Gut. 2000;47(6):861–869.